Per 1 november 2026 kan de eigenrisicodrager bij het UWV een Eerstejaars Ziektewet-Beoordeling aanvragen voor verzekerden (ex-werknemers) die tussen de 52 en 92 weken ziek zijn en 65% van hun maatmaninkomen kunnen verdienen. Er is ruimte voor 3400 aanvragen. Wacht daarom niet te lang.
Als eigenrisicodrager (ERD) voor de Ziektewet ben je verantwoordelijk voor de uitvoering en betaling van de Ziektewet. Je kan er als ERD voor kiezen de verplichtingen te beleggen bij een uitvoerder, maar de uitvoering ook in eigen beheer houden.
Hoewel de ERD dus uitvoerder en financieel verantwoordelijk is voor de ZW, heeft het UWV een aantal essentiële taken behouden. Zo is het UWV onder andere verantwoordelijk voor de toewijzing of afwijzing van de ZW-uitkering, voert het UWV de Eerstejaars Ziektewet-Beoordeling (EZWB) uit en is het UWV de aangewezen instelling die gedurende het tweede ziektejaar kan oordelen of de uitkering moet worden stopgezet (TVB2).
Tekorten UWV en geen uitvoering beoordelingen
Het zal niemand ontgaan zijn, dat het UWV kampt met grote tekorten. Alle prioriteit ligt bij de WIA-beoordelingen. ZW-uitkeringen worden in veel gevallen toegekend zonder medische keuring. Ook EZWB’s worden al geruime tijd niet meer uitgevoerd.
De EZWB stelt de restverdiencapaciteit van de verzekerde (ex-werknemer) vast. Kan de werknemer meer dan 65% van zijn maatmaninkomen (kort samengevat, het oorspronkelijke inkomen) verdienen rond de 52e ziekteweek, dan is er vanaf vier weken na deze vaststelling geen recht meer op een ZW-uitkering. Grofweg valt circa 30-40% van de ZW-gerechtigden uit de ZW bij de EZWB.
Voor de ERD dus essentieel dat de EZW`B wordt uitgevoerd. Zonder EZWB moet de ERD immers niet alleen de ZW-uitkering doorbetalen maar ook alle bijbehorende re-integratieverplichtingen blijven uitvoeren, met alle kosten van dien. Dus ook als de werknemer volgens de betrokken arts meer dan 65% verdiencapaciteit heeft. Het is namelijk niet aan de bedrijfsarts van de ERD, maar aan het UWV om dit vast te stellen.
Nu de EZWB niet wordt uitgevoerd adviseer ik:
het re-integratiedossier zodanig te (laten) vullen dat ook op een later moment te bewijzen is wat de verdiencapaciteit van de verzekerde was op 52 weken. Zo kan een schadevergoeding bij het UWV worden ingediend als de EZWB later wordt uitgevoerd. Ook maakt het bezwaar kansrijker. De betrokken arts heeft immers de verzekerde gezien rond de 52e ziekteweek, terwijl de verzekeringsarts het moet doen met inzage achteraf.
het UWV schriftelijk in gebreke te stellen als bij 52 weken geen EZWB is verricht.
bij de bestuursrechter een beroepschrift niet tijdig beslissen in te dienen. Inmiddels heb ik heel wat positieve resultaten gezien, want het UWV heeft in een aantal gevallen alsnog snel de EZWB uitgevoerd voordat de rechter besliste. De rechter heeft daarna uitsluitend de proceskotenvergoeding hoeven toewijzen aan het UWV. Gaat het UWV niet zover, dan legt de rechter een termijn op aan het UWV waarbinnen het UWV alsnog moet beslissen.
Per 1 november indienen EZWB voor 65%-plussers
Er is licht aan het einde van de tunnel. Het UWV heeft de afgelopen maanden een pilot gedraaid. In deze pilot mochten ERD’s die hun verplichtingen hadden belegd bij een grote uitvoerder EZWB’s aanvragen indienen voor verzekerden die nagenoeg zeker 65% of meer konden verdienen. Met andere woorden: voor de verzekerde die bij één jaar ziek uit de ZW zou vallen mocht een EZWB worden aangevraagd. De pilot is door het UWV goed ontvangen. Daarom is deze pilot omgezet in een werkwijze. Per 1 november 2026 mogen alle ERD’s – dus ook die ERD in eigen beheer hebben – EZWB’s aanvragen voor medewerkers die een restverdiencapaciteit hebben van 65% of meer bij 52 weken ziek.
Het UWV heeft ruimte voor 3400 aanvragen. De vereisten voor de aanvraag zijn verwerkt in het document Voorbereiding melden Eerstejaars Ziektewet-beoordeling. Het UWV verwacht daarmee voldoende ruimte te hebben gecreëerd. De vraag is of dat klopt. Het UWV heeft aangegeven dat het om nieuwe aanvragen gaat. Uit het voorbereidingsdocument volgt dat aanvragen mogen worden gedaan tussen de 52 weken en 92 weken ziek. Dat betekent dat ook (iets) oudere kwesties nog kunnen worden voorgelegd. Door het lange stilzitten van het UWV zijn de achterstanden enorm. De verwachting is dus dat de 3400 aanvragen zeker het eerste jaar snel gehaald zullen worden.
Overigens, voor verzekerden die in de 52e ziekteweek werken, maar nog niet langer dan 26 weken, kan geen EZWB worden aangevraagd. Die regel was er altijd al en is nu niet losgelaten.
Niet beoordeelde situaties: schadeclaim bij UWV
En wat gebeurt er dan met de oudere kwesties die nog niet zijn beoordeeld? Of de situaties waarbij de EZWB in zijn geheel is uitgebleven, de 104 weken zijn geëindigd en de verzekerde gedurende het tweede ziektejaar wel boven de 65%-grens is gekomen? Daar vist de ERD achter het net. Althans, hiervoor geldt de ‘normale’ route. Kortom, het UWV zal moeten uitvoeren. Heeft de ERD een beetje geluk dan volgt dat nog voor of gelijktijdig met de WIA-beslissing. Maar meestal gebeurt het niet. Dat betekent dat de ERD het UWV aansprakelijk moet stellen voor de schade die zij lijdt. Vooralsnog zijn ERD’s daarin erg terughoudend geweest. Nu een oplossing voor het verleden uitblijft, verwacht ik dat het UWV een tal van schadeclaims te ontvangen.